12 czerwca, 2025
Alergia sezonowa czy całoroczna? Jak je odróżnić i leczyć skutecznie
Kategoria:
Czas czytania: 4 min
Alergie to coraz częstszy problem, z którym zmaga się wiele osób. Objawy takie jak katar, swędzenie oczu czy kichanie mogą pojawiać się w określonych porach roku lub utrzymywać się przez cały czas. Klucz do skutecznego leczenia leży w zrozumieniu różnic między alergią sezonową a całoroczną oraz w dobraniu odpowiedniej terapii. W tym artykule wyjaśnimy, jak odróżnić te dwa rodzaje alergii, jakie są ich przyczyny i jak można je leczyć.
Czym jest alergia sezonowa?
Alergia sezonowa, znana również jako katar sienny, jest reakcją organizmu na alergeny występujące w określonych porach roku. Najczęściej wywołują ją pyłki roślin, takie jak trawy, drzewa czy chwasty, które unoszą się w powietrzu wiosną, latem lub jesienią. Objawy alergii sezonowej obejmują kichanie, wodnisty katar, swędzenie oczu, gardła czy nosa, a czasem także uczucie zmęczenia.
W Polsce alergia sezonowa objawy nasila wiosną, gdy zaczynają pylić drzewa (np. brzoza, leszczyna), oraz latem, gdy w powietrzu dominują pyłki traw. Jesień to czas pylenia chwastów, takich jak ambrozja. Objawy zazwyczaj ustępują, gdy stężenie pyłków maleje, czyli poza sezonem pylenia.
Czym charakteryzuje się alergia całoroczna?
W przeciwieństwie do alergii sezonowej, alergia całoroczna jest związana z alergenami obecnymi w naszym otoczeniu przez cały rok. Najczęstszymi wyzwalaczami są roztocza kurzu domowego, sierść zwierząt, pleśń czy chemikalia. Objawy alergii całorocznej są podobne do sezonowych, ale utrzymują się niezależnie od pory roku. Mogą obejmować przewlekły katar, zatkany nos, kaszel, swędzenie skóry czy zaczerwienienie oczu.
Pacjenci często zauważają, że objawy nasilają się w określonych sytuacjach, np. podczas sprzątania, przebywania w zakurzonym pomieszczeniu lub kontaktu ze zwierzętami. Alergia całoroczna może również prowadzić do przewlekłego zmęczenia i problemów z koncentracją, co znacząco obniża jakość życia.
Jak odróżnić alergię sezonową od całorocznej?
Kluczową różnicą między tymi dwoma rodzajami alergii jest czas występowania objawów. Jeśli zauważasz, że kichanie, swędzenie czy katar pojawiają się w określonych miesiącach, np. wiosną lub latem, prawdopodobnie masz do czynienia z alergią sezonową. Natomiast objawy utrzymujące się przez cały rok, szczególnie w pomieszczeniach zamkniętych, wskazują na alergię całoroczną.
Warto również zwrócić uwagę na czynniki wyzwalające. Alergia sezonowa jest związana z pyłkami, dlatego objawy mogą nasilać się na dworze, w wietrzne dni lub w czasie spacerów w parku. Z kolei alergia całoroczna często daje o sobie znać w domu, zwłaszcza w sypialni, gdzie gromadzą się roztocza, lub w miejscach, gdzie przebywają zwierzęta.
Najpewniejszym sposobem na rozróżnienie tych alergii jest konsultacja z alergologiem i wykonanie testów alergicznych. Testy skórne lub badania krwi (np. na poziom IgE) pomogą zidentyfikować konkretne alergeny wywołujące reakcję.
Skuteczne leczenie alergii sezonowej
Leczenie alergii sezonowej polega na łagodzeniu objawów oraz minimalizowaniu kontaktu z alergenami. Oto kilka skutecznych strategii:
- Unikanie alergenów: Sprawdzaj kalendarz pylenia i w dni o wysokim stężeniu pyłków ogranicz czas spędzany na zewnątrz. Po powrocie do domu zmień ubranie i weź prysznic, aby usunąć pyłki z ciała.
- Leki przeciwhistaminowe: Pomagają zmniejszyć kichanie, swędzenie i katar. Są dostępne bez recepty w aptekach.
- Krople do oczu i spraye do nosa: Łagodzą miejscowe objawy, takie jak swędzenie oczu czy zatkany nos.
- Immunoterapia (odczulanie): W przypadku ciężkich objawów alergolog może zaproponować immunoterapię, która stopniowo zmniejsza wrażliwość organizmu na alergeny.
Alergia całoroczna – leczenie i profilaktyka
Alergia całoroczna leczenie wymaga nieco innego podejścia, ponieważ alergeny są obecne przez cały rok. Kluczowe jest stworzenie środowiska wolnego od czynników wyzwalających reakcje alergiczne. Oto, co możesz zrobić:
- Kontrola roztoczy kurzu: Regularnie pierz pościel w temperaturze powyżej 60°C, używaj pokrowców antyroztoczowych na materace i poduszki, a także ogranicz ilość dywanów i zasłon w domu.
- Filtry powietrza: Zainwestuj w oczyszczacz powietrza z filtrem HEPA, który skutecznie usuwa alergeny z otoczenia.
- Leki: Podobnie jak w przypadku alergii sezonowej, stosuje się leki przeciwhistaminowe, glikokortykosteroidy donosowe lub leki przeciwleukotrienowe.
- Odczulanie: Immunoterapia jest skuteczna również w przypadku alergii całorocznej, szczególnie na roztocza lub sierść zwierząt.
Kiedy udać się do specjalisty?
Jeśli objawy alergii utrudniają codzienne funkcjonowanie, warto skonsultować się z alergologiem. Specjalista pomoże zidentyfikować przyczynę dolegliwości i dobierze odpowiednią terapię. Wczesna diagnoza i leczenie mogą zapobiec powikłaniom, takim jak zapalenie zatok czy astma alergiczna.
W Salubris w Rzeszowie oferujemy kompleksową diagnostykę i leczenie alergii. Nasi doświadczeni alergolodzy przeprowadzają testy alergiczne, dobierają indywidualne plany leczenia i wspierają pacjentów w walce z objawami.
Zadbaj o swoje zdrowie już dziś! Umów się na wizytę w Salubris w Rzeszowie i dowiedz się, jak skutecznie leczyć alergię.
